Sunday, August 09, 2009

Ti Dalan Ti Biag Ni Benjamin

Maysaka met a nainggasatan
Ta naikkanka iti gundaway
A sumirip ditoy law-ang
Nupay di mainsasaan ken pagduaduaan
Nga adu ti lusotam a pagsibbaan…
Saringit, sikan ti pangibatayak
Iti ayat a naipaidam kaniak.



I

Nagpakadakan, Benjamin…

Iti di agbayag, ulsanton dagiti kadena de amor daytoy pagtaengam, padasendaka a lingdan tapno ti lagipda kenka, agpuawto a kas asuk iti tangatang.

Ngem adu gayam ti mangipatpateg kenka, kas ipaneknek ti kaadu dagiti nangitulod kenka itay.Ket no nakitam la koma ti panagarubos ti lua da daddy ken mommym… Ngem apay nga ita laeng nga imparinada ti panagayatda kenka?Sayang, Benjamin, saying…

“Benjamin, my only son, forgive me!” Ni mommym…

“My only child, Benjamin, forgive me!” Ni daddym.
II

SIKA, Peter de Anta, adigi ti pagtaengan, kalasag ti pamilia.Ngem apay a tinallikudam dagitoy a pagrebbengam?

“Daddy, sikanto ti mangisab-it iti medaliak. Siak ti first honor.”Agturposka idin iti umuna a tawenmo iti high school.

Nalipatam, Mr.De Anta, a nagbiag a daram ti nagan a Benjamin.

“Addanto papanak! Ninto mommym!..

Sika, Benjamin, indumogmo ti pannaabainmo. Impagarupmo ngamin a maragsakan ni daddym iti ipadamagmo.

Sika met Mrs. Carmelita de Anta ti silaw ti pagtaengan.

Ngem ‘yan dayta a sagudaymo a kas ina?Dakkel ti balayyo; mansion ti rumbeng nga awagna, adu ti silawna, sika nga ina, awan raniagna.

“Mommy,adda papanam inton graduationmi? Kuna ni daddy, sikanto ti mangisab-it ti medaliak.”

“Ladingitek, son. Agpa-Americaakto iti dayta nga aldaw. Adda asikasuek a negosio idiay. Ninto la antim a Milan ti umay…”

Benjamin, asika pay. Naglawa ti mansion a pagum-umukam, aglaplapusanan ti kasapulan ti pisikal a bagim:telebision,VCD, air-conditioned a kuarto. Ngem apay a dimo marikna ti ragsak kadagitoy?

Ngem pudno kadi a negosio ti gapuna a mapanka idiay America , Mrs. De Anta?

Saan! Gapu ta adda lalakim sadiay. Ni Arthur.

Ni Benjamin, sinukatam iti Arthur. Ti dara,inartapan ti arak!

Pinanunutmo koma met: “Ni Benjamin ,no agmaymaysa ditoy balay… amangan no agsakit!”

“Mommy, apay a matay ti tao?”

“Son, apay, aya?”

“Tapno aginanan, saan kadi?”

“No!”

“Mommy, kayatkon ti aginana!”


IDI pay, Mr. De Anta, natakuatam ti palimed ni baketmo. Manipud met idin, nadumaduman nga umok ti nagum-umukam.

Ngem no maminsan, basolmo met laeng no apay aq naisiasi ti asawam iti dalan.No masetas koma, dimo sinibsibogan.Ket nagsapol iti mangtaripato kenkuana.

Ni Benjamin ti nagdas-alan amin nga aramidyo. No apay ketdi nga adda pay pangipagarupmo a saanmo a putot ni Benjamin!

“Daddy,adda papanam inton Domingo?”

“Apay?”

“Awan malagipmo iti dayta nga aldaw, daddy?”

“Wen nga agpayso, adda atendarak a miting!”

“Kasangayko, dad…”

“Matuloy ti kawsangaymo uray awanak!”

III
ADDAKAN iti madi a tukad ti sekundaria Benjamin. Agbarokan.

Ngem madandanaganak. Agmaymaysaka. Saan a mailibak kaniak dagiti nasaem a pasamak a naipempen iti panunot ken pusom.

Happy Birthday to you!
Happy Birthday to you!
Happy Birthday , Happy Birthday
Happy Birthday to you!

Naitugkel ti maikasangapulo ket pito a candela a panagdaliasatmo ditoy daga. Saankan nga ubing…

Naan-anaykan nga Adan.

Nagragsakka ket ngatan no iti daytoy a gundaway, kalanglanglangmo da daddym ken mmmym iti maysa a family dinner.

Ngem kaanonto ngata a mapasamak dayta nga arapaapmo?

Adda met kadi dagiti barkadam a makipagragragsak kenka itoy a kasangaymo…

“Hi, happy birthday! I’m Ana.”

Napintas a balasang, Benjamin.

Naamo ti rupana; makapatilmon ti pammagina. Maysa kadagiti barkadam ti nangyasideg kenkuana kenka.
“Thank you!”

Naawis man ti riknam, Benjamin it daytoy a babai. Adda nariing nga essem iti barukongmo.

Ngem, Benjamin, ballaaganka: agannadka itoy a sabong. Ta adda dagiti sabong a amakaulaw ti banglona.

Ket maysa ni Ana kadagitoy a sabong.

Ngem apay a dinak mangngeg,Benjamin?

Manipud iti daydi a kasangaymo, ni Ana ti nagbalin a bituen ken silawmo.

Isu ti arak a nanglemmes kenka tapno malipatam ti sakit ti nakemmo kadagiti dadakkelmo.

Wen, nagbalin a maris-rosas ti biagmo manipud naam-ammom ni Ana.Iti umuna a gundaway, agayatka iti maysa nga Eva.

Wen, Benjamin, naparsua ni Eva tapno parasakenna ni Adan.

Benjamin, naragsak ti tao gapu iti ayat. Ket sika, naragsakka ta agay-ayatka. Ngem ti tao, agladingit gapu met laeng it ayat—nasaem ti ipaayna. Ngem apay a panunotem ti lua?Addaka iti alimpatok ti bullalayaw; makaay-ayo ti sagawisiw dagiti billit-tuleng a danggayan ti aweng-anasaas ti Karayan Amburayan.

Sipud nasibbolmo ti ayat ni Ana, nagbalinka a maysa a kabaliero. Ti kayatmo, kanayon a makitkitam, a kakuykuyogmo. Kayatmo nga iparikna ti nalaus a panangipategmo kenkuana.

IV

Inton bigat, agturposkan, Benjamin. Kablaawanka ta sika met laeng ti valedictorian.

Inawisnaka ni Ana ta adda kano sorpresana kenka. Minanehom ti Honda Civicmo, sinurotmo ti impatulod ni Ana a papananyo. Iti maysa a nalemmeng, naiputputong a disso, nagsardeng kayo iti sango ti balay a rugak.

Simmrekkayo iti balay. Nasdaawka idi makitam dagiti barkadana iti uneg.Nagpigsa ti tokar manipud iti maysa nga stereo; rock and roll, heavy metal ti soundsda. Naipasabat kadakayo ti asuk ti no ania a sigarilio.

Nadlawmo a napupungay a lumablabaga dagiti mata dagiti barkadana.

“Ania daytoy Ana?”

“Pot session!”

Kasla nasibogan iti yelo ti bagim.

“Hey, Ana, addaka gayamen!

And oh, my Benjamin! You’re here.

Welcome to the club!” impasabat ti maysa a babai.

Kasla rebulto ti panagkitam kadagiti gagayemmo--- nupay aggargarawda. Ammom,iti saan nga agbayag, mabuongda.

“Honey Benny, take this. Just this stick and everything will be allrigth!”

Maysa nga stick, Benjamin, ti yaw-awat ni Ana kenka.Kasla mansanas a yaw—awat ni Eva.

Miningmingam ti kayan-ayatmo. Anian a nagsam-it ti isemna.

“Saan!kinunam.”Saan!”

V

ARIGNA tumatab ti kotsem iti paspasna. Agluluaka. Kayatmo ti aglaaw tapno maep-ep ti dagensen ti barukongmo. Ta ti bituen ti biagmo, dimo impagarup nga apoy gayam ti impierno.

Ti ayat a birbirokem kadagiti dadakkelmo, nasapulam iti sabali a langana ken ni Ana. Ngem uray ni Ana,pinaaynaka.

Kayatmo a lipaten amin dagitoy. Ngem dimo ammo ti aramidem.

“Diak kabaelanen!”

Skritttttttssss!!! Blag!!!

OSPITAL. Kasla maymaysa ti gartaw dagiti doctor tapno ispalendaka ken ni patay.

Ngem Benjamin.Panawenen nga aggibus metten ti saem ken ladingitmo.

Tapno nanamem ti talna ken ragsak.

Naggiddan a simmangpet dagiti dadakkelmo nupay agsabali dagiti naggapuanda a lugar.

“Benjamin, anak .”Ni daddym,

“Son, apay a kastoy?” Ni mommym.

Nalaus ti sangitda.

“Benjamin, my baby, please, wake-up.”

“Addaakkon, anak, a mangisab-it iti medaliam.”

Nalaus ti babawida, iti panangdawatda iti pammakawanmo.
Ngem naladawan. Nakagtengkan iti ungto dagiti sainnek ken saibbek. Ragsak metten ti sagrapem… agnanayon a ragsak.

VI

ITA, agin-inanakan, Benjamin, iti daytoy pagtaengam a nailet ngem ti kaibatoganna, dakdakkel pay ngem iti mansion.

Ammok a naragsakka itan iti ‘yyanmo--- ragsak nga agnanayon ken awan patinggana.

Madamdama, siak nga anghel a kasigudmo, addanto metten dita dennam.

Posted in Iluko Short Stories | Permalink | Comments (0) | Email this |  del.icio.us | | Digg! Digg |  Facebook

Post a comment